Bijgewerkt: oktober 2026. In een eerdere versie van dit artikel noemden we deze constructie een "SAR-structuur". Dat klopte niet: SAR staat voor stock appreciation right, en dat is iets anders (zie hieronder).
Veel ondernemers willen anderen laten delen in de waardegroei van hun bedrijf zonder het stuur uit handen te geven. Medewerkers moeten meeprofiteren als het bedrijf groeit. Een kind dat het bedrijf niet overneemt, moet toch een deel van de waarde erven. Een investeerder wil rendement, maar hoeft niet over elk besluit mee te beslissen. In een bv regel je dat door zeggenschap (het stemrecht in de algemene vergadering) te scheiden van het economisch belang (dividend en de verkoopopbrengst). Daarvoor zijn twee gangbare routes: een STAK die certificaten uitgeeft, of stemrechtloze aandelen.
Aan een gewoon aandeel zijn twee rechten verbonden: stemrecht in de algemene vergadering en recht op een deel van de winst en van de opbrengst als het bedrijf wordt verkocht. Bij een scheiding houdt één persoon of orgaan het stemrecht en krijgen anderen de financiële rechten. Wie het bedrijf leidt, blijft de besluiten nemen. Wie heeft meegebouwd, deelt in het resultaat.
Bij een SAR (stock appreciation right) wordt niets gescheiden, want de medewerker krijgt geen aandeel. Het is een afspraak waarbij de medewerker na een aantal jaar de waardestijging van een vast aantal aandelen in geld uitbetaald krijgt. Die uitkering is loon en wordt belast in box 1. Een SAR is dus een nuttige bonus, zeker voor medewerkers in het buitenland, maar geen vorm van eigenaarschap. Lees meer over SAR's bij Share Council en in SAR vs STAK.
Een STAK (stichting administratiekantoor) is een stichting die aandelen in je bv houdt. De STAK splitst de twee rechten van een aandeel: het bestuur van de STAK oefent het stemrecht uit, en de STAK geeft certificaten uit die recht geven op de winst (Ondernemersplein, KVK). Het dividend dat de bv op de gecertificeerde aandelen uitkeert, betaalt de STAK door aan de certificaathouders.
Een eenvoudig voorbeeld: je bv heeft 100 aandelen. Je brengt er 10 onder in een STAK, die de certificaten uitgeeft aan je team. Keert de bv €200.000 dividend uit, dan gaat €20.000 via de STAK naar de certificaathouders. Wordt het bedrijf verkocht, dan krijgen zij 10% van de opbrengst. Het bestuur van de STAK, bijvoorbeeld jij als oprichter, blijft het stemrecht op die 10 aandelen uitoefenen.
Voor een STAK stelt de notaris deze akten op:
Daarna kunnen certificaten zonder notaris van eigenaar wisselen. Dat scheelt tijd en geld, telkens als er iemand bijkomt of vertrekt (Ondernemersplein). Daarom is de STAK de gebruikelijke keuze als een groeiende groep medewerkers mee-eigenaar wordt. Certificaathouders hebben geen vergaderrecht (het recht om de algemene vergadering bij te wonen en daar het woord te voeren), tenzij de statuten van de bv dat toekennen (art. 2:227 BW).
De stappen, kosten en vertrekregels staan in STAK oprichten: zo zet je een STAK op.
Een bv kan ook aandelen zonder stemrecht uitgeven. De statuten moeten daarvoor een aparte soort aandelen in het leven roepen en bepalen dat daaraan geen stemrecht is verbonden. Dat kan alleen als alle houders van die soort instemmen, of als de statuten het al bepalen voordat de aandelen worden uitgegeven. Stemrechtloze aandelen geven altijd recht op winst (art. 2:228 lid 5 BW).
De houder is een volwaardige aandeelhouder, staat in het aandeelhoudersregister en heeft vergaderrecht: hij mag de algemene vergadering bijwonen en daar het woord voeren (art. 2:227 BW). Het nadeel is praktisch: voor elke uitgifte en elke overdracht van deze aandelen moet je naar de notaris (art. 2:196 BW). Met twee of drie familieleden of één investeerder is dat goed te doen. Met een team van twintig mensen, van wie er elk jaar een paar komen en gaan, loopt het snel in de papieren.
| STAK met certificaten | Stemrechtloze aandelen | SAR (ter vergelijking) | |
|---|---|---|---|
| Wie stemt | Het bestuur van de STAK | De houders van de gewone aandelen | Er verandert niets: de medewerker krijgt geen aandelen |
| Economisch belang | Dividend en verkoopopbrengst via de STAK | Dividend en verkoopopbrengst rechtstreeks | Uitbetaling van de waardestijging in geld |
| Notaris | Alleen bij de oprichting | Bij de start en bij elke uitgifte of overdracht | Nooit |
| Vergaderrecht | Alleen als de statuten het toekennen | Ja | Nee |
| Geschikt voor | Medewerkersparticipatie, bedrijfsopvolging | Een paar familieleden of investeerders | Een beloning in geld zonder eigendom; medewerkers in het buitenland |
Bedrijfsopvolging is een klassieke toepassing van de STAK. Het kind dat het bedrijf overneemt, wordt bestuurder van de STAK en krijgt zo het stemrecht. De andere kinderen krijgen certificaten en delen mee in de winst, zonder het bedrijf te leiden (Ondernemersplein).
Voor een kleine start-up is het moment belangrijker dan de vorm. Quintus Willemse, oprichter van Share Council, in de Equidam-podcast: "Tegen een klein bedrijf met drie eigenaren en een eerste medewerker zeggen we vaak: wacht nog even met het oprichten van die stichting. De enige reden om het nu te doen, is als je weet dat je aan het eind van het jaar tien medewerkers hebt." Tot die tijd kun je opties toekennen op certificaten van een STAK die je later opricht.
Geen stemrecht hoeft niet te betekenen dat medewerkers niets te zeggen hebben. Via de statuten kun je certificaathouders vergaderrecht geven (art. 2:227 BW), of je richt een medewerkersoverleg in. Quintus: "We raden elk bedrijf dat medewerkersparticipatie serieus neemt aan ervoor te zorgen dat medewerkers ook formeel gehoord worden. Niet per se met stemrecht, maar wel met een stem."
Laat je adviseren over je eigen situatie voordat je certificaten, aandelen of opties uitgeeft.
Wie het bedrijf leidt, houdt de besluitvorming in handen, terwijl een bredere groep meedeelt in de waarde die samen wordt opgebouwd. Zo blijft het bedrijf slagvaardig en krijgen medewerkers of erfgenamen toch een direct belang in de waarde.
Zeggenschap is de bevoegdheid om besluiten te nemen: in een bv vooral het stemrecht in de algemene vergadering, waarmee aandeelhouders bijvoorbeeld bestuurders benoemen en de statuten wijzigen.
SAR staat voor stock appreciation right: een bonus in geld die meegroeit met de waarde van het bedrijf. De medewerker krijgt geen aandelen en geen stemrecht. Van een scheiding tussen zeggenschap en economisch belang is bij een SAR dus geen sprake. Zie SAR's.
Notarissen hanteren geen vaste tarieven, dus de kosten verschillen per notaris (Ondernemersplein). Via Share Council kost de notariële oprichting van een STAK eenmalig €1.950. Het pakket Mede-eigenaarschap Starter, met opties op een toekomstige STAK en alle documenten kant-en-klaar, kost €2.490 in het eerste jaar en daarna €1.990 per jaar (prijzen per oktober 2026, exclusief btw, zie prijzen).
In Share Council beheer je je aandeelhoudersregister en opties op één plek, met de STAK-documenten klaar voor het moment dat je ze nodig hebt. Begin gratis.